Jak dobrze znasz polskie seriale komediowe?

Polska komedia filmowa od lat powojennych do lat 90-tych

Po zakończeniu wojny polska kinematografia stawała na nogi, mierząc się z pustymi studiami, cenzurą i nową rzeczywistością. Już pod koniec lat czterdziestych powstały pierwsze komedie z nutą ironii – choć często służyły też propagandzie, to wprowadzały widza w znacznie lżejszy nastrój niż powojenne dramaty. Z czasem, w latach sześćdziesiątych, zrodziła się prawdziwa fala satyry społecznej.

Lata 60. to przede wszystkim „Hydrozagadka” (1967) w reżyserii Jerzego Gruzy, pastisz na komiksy i złote myśli superbohaterów, oraz „Sami swoi” (1967) w reżyserii Sylwestra Chęcińskiego, delikatna opowieść o dwóch zwaśnionych rodach przesiedleńców, która stała się kanonem polskiej komedii. Dialogi – „Niech żyje reszta populacji!” – do dziś rozbrajają kolejne pokolenia.

W latach siedemdziesiątych Milionerzy – czyli telewizja – zawładnęli serią filmów Stanisława Barei: „Miś” (1980) i „Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz?” (1978). Bareja pokazywał absurd codziennej Polski Ludowej: braki towarów, kolejki, biurokrację. Jego kultowe cytaty, jak „Ot co, panie dziejku”, weszły już na stałe do języka potocznego.

Przełom lat 80. to okres twórczej wolności i eksperymentów. Juliusz Machulski podbił serca widzów filmami „Seksmisja” (1984) i „Kingsajz” (1987), łącząc fantazję z błyskotliwą satyrą na system polityczny. Oba filmy stały się kamieniami milowymi polskiej kinematografii, trafiając zarówno do masowego odbiorcy, jak i na studenckie sale kinowe.

Wraz z nadejściem lat 90. pojawiło się nowe pokolenie reżyserów i aktorów. Juliusz Machulski kontynuował sukces komedią sensacyjną „Kiler” (1997), w której dialogi „Co mi pan powiesz!” i postać sympatycznego płatnego zabójcy zdobyły status kultowych. Polska komedia wkroczyła w erę wolnego rynku, pudełkowych wydań DVD i prasy kolorowej, a kino rozrywkowe zyskało na dostępności i różnorodności tematów.

Podsumowując, od postwarnej groteski po slapstick i satyrę polityczną, polska komedia filmowa rozwijała się w rytm zmian społecznych i technologicznych. Wspólne dla wszystkich epok pozostało jedno – zdolność do rozbawienia widza i krytycznego spojrzenia na rzeczywistość, co zapewniło tym filmom miejsce w kanonie kultury narodowej.